Τρίτη, 4 Οκτωβρίου, 2022

Αύξηση μεταβολισμού: Κι όμως, είναι εφικτή

ΔΗΜΟΦΙΛΗ

30 2
ΝΙΚΟΣ ΜΑϊΔΗΣ
Διαιτολόγος – Διατροφολόγος

Έχουμε ακούσει πολλές φόρες από ανθρώπους που ακολουθούν κάποιο πρόγραμμα απώλειας βάρους και δεν έχουν τα επιθυμη τά αποτελέσματα να λένε ότι «έχω χαμηλό μεταβολισμό» ή «ομεταβολισμός μου δε λειτουργεί σωστά». Για να μπορέσουμε όμως να δώσουμε πειστικές κι ευκολονόητες απαντήσεις στο θέμα της αλλαγής του μεταβολισμού μας κι αν μπορεί αυτή να επιτευχτεί, θα πρέπει πρώτα να κατανοήσουμε τι είναι ο μεταβολισμός γενικότερα και τι είναι ο Βασικός Μεταβολισμός.

Με τον όρο «μεταβολισμό» ονομάζουμε το σύνολο των βιοχημικών διεργασιών μέσα στον ανθρώπινο οργανισμό και διακρίνεται στον αναβολισμό (αποθήκευση ενέργειας) και στον καταβολισμό (απελευθέρωση ενέργειας). Ο Βασικός Μεταβολισμός (ΒΜ) ή αλλιώς Μεταβολικός Ρυθμός Ηρεμίας (RMRResting Metabolic Rate) είναι ο αριθμος των θερμιδων που καταναλώνει ο οργανισμός μας σε διαστημα 24 ωρών ώστε να διατηρεί τις ζωτικές του λειτουργιές όπως η αναπνοή, η λειτουργία της καρδιάς, του εγκεφάλου και των νεφρών, η κυκλοφορία του αίματος κλπ. Πιο απλά είναι ο αριθμός των θερμίδων που καταναλώνει ο άνθρωπος όταν είναι ξύπνιος, αλλά σε ανάπαυση (ηρεμία).

Στην πράξη η ενέργεια που ξοδεύει καθημερινά ο οργανισμός μας εξαρτάται κατά 70-75% από το μεταβολικό ρυθμό ηρεμίας (Βασικός Μεταβολισμός), κατά 20% περίπου από το μεταβολικό ρυθμό άσκησης (φυσική δραστηριότητα), ενώ το υπόλοιπο ποσό ενέργειας που καταναλώνουμε προέρχεται από τη θερμογενετική επίδραση της τροφής (ενέργεια που καταναλώνεται για την πέψη, την απορρόφηση, τη μεταφορά και την αποθήκευση της τροφής).

Καταλαβαίνουμε λοιπόν ποσό σημαντική για τη ρύθμιση του βάρους μας είναι η διατήρηση ή ακόμα καλυτέρα η αύξηση του Βασικού Μεταβολισμού, ο οποίος βέβαια είναι διαφορετικός για κάθε άνθρωπο. Ας δούμε λοιπόν ποιοι παράγοντες επηρεάζουν το Βασικό Μεταβολισμό.

ΗλΙΚΙΑ: Στην παιδική και εφηβική ηλικία καταγράφεται ιδιαίτερα αυξημένος Βασικός Μεταβολισμός λόγω της ανάπτυξης. Όσο μεγαλώνουμε όμως και κυρίως στη διαδρομή από τη μέση ηλικία προς την τρίτη ηλικία έχουμε ολοένα και χαμηλότερο μεταβολισμό, ως αποτέλεσμα μείωσης της μυϊκής μάζας.

ΦΥλΟ: Οι άνδρες έχουν 5-10% υψηλότερο Βασικό Μεταβολισμό από τις γυναίκες, διότι έχουν περισσότερη μυϊκή μάζα.

ΓΟΝΙΔΙΑΚΟ ΠΡΟΦΙλ: Οι «τυχεροί» της υπόθεσης που έχουν το γενετικό πλεονέκτημα να έχουν αυξημένο Βασικό Μεταβολισμό.

ΣΥΣΤΑΣΗ ΣΩΜΑΤΟΣ: Όσο μεγαλύτερη μυϊκή μάζα έχει το σώμα, τόσο πιο αυξημένος είναι ο Βασικός Μεταβολισμός. Γι αυτό οι άνδρες υπερτερούν στο Βασικό Μεταβολισμό έναντι των γυναικών και οι αθλητές έναντι του υπόλοιπου πληθυσμού.

ΟΡΜΟΝΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ: Όταν ο θυρεοειδής αδένας που ελέγχει το ρυθμό του μεταβολισμού υπολειτουργεί (υποθυρεοειδισμός) τότε ο Βασικός Μεταβολισμός μπορεί να μειωθεί από 30 έως 50% με αποτέλεσμα να έχουμε αύξηση βάρους χωρίς να γίνεται υπερβολική κατανάλωση τροφής.

ΕΙΔΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ: Όπως είναι οι καταστάσεις στρες, τραυματισμών ή κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης, όπου παρατηρείται αύξηση του Βασικού Μεταβολισμού λογά της αύξησης της μυϊκής μάζας της μήτρας, του πλακούντα και του εμβρύου.

ΔΙΑΤΡΟΦΗ: Η ασιτία, η έντονη νηστεία και οι εξαντλητικές δίαιτες μειώνουν το Βασικό Μεταβολισμό έως και 20%. Επίσης οι συχνές εναλλαγές στέρησης και κατάχρησης τροφής και οι διαρκείς αυξομειώσεις του βάρους επιφέρουν σημαντική μακροχρόνια μείωση.

Παρατηρούμε λοιπόν ότι όλοι οι παράγοντες που συντελούν στην αύξηση ή τη μείωση του Βασικού Μεταβολισμού (εκτός του ορμονικού και του γονιδιακού παράγοντα) συνδέονται άμεσα με τα ποσοστά μυϊκής μάζας στον οργανισμό.

Εδώ θα πρέπει λοιπόν να επιστήσουμε την προσοχή μας σε εξαντλητικές δίαιτες, δίαιτες μονοφαγίας, ασιτία και έντονη νηστεία, γιατί στο βωμό της απότομης απώλειας βάρους χάνουμε μεγάλα ποσά μυϊκής μάζας κι έτσι καταστρέφουμε κυριολεκτικά το μεταβολισμό μας, αφού αυτός μειώνεται έως και 20%. Το αποτέλεσμα είναι τα κιλά που ενδεχομένως χάθηκαν, να επανέλθουν σε χρόνο ρεκόρ και συνήθως περισσότερα, κάτι που είναι λογικό γιατί με μειωμένο μεταβολισμό κατά 20% σημαίνει ότι, ή θα τρώμε ελάχιστα (σε σχέση με το παρελθόν) άπλα για να διατηρήσουμε το βάρος μας ή αν τρώμε λίγο παραπάνω θα έχουμε διαρκή αύξηση του βάρους μας.   

ODYSSIA BANNER MAKE 300
kdap childhood

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ